SharePoint DMS

Leer van de ervaringen van het Microsoft Intranet

"Geachte mevrouw Hoven, Hierbij bevestigen wij uw inschrijving voor de ‘Sharepoint Master - Leer van de ervaringen van het Microsoft Intranet’ op maandag 25 augustus 2008 bij Microsoft Nederland te Schiphol. We hopen dat u een prettige en informatieve dag zult hebben."

Bovenstaande bevestiging was inderdaad aanleiding voor een zeer informatieve middag ten kantore van Microsoft Nederland. Samen met verschillende andere "klantgroepen" waaronder mensen van het Rijksdienst voor het wegverkeer, het Algemeen Dagblad, DAF Nederland en de RAI Amsterdam heb ik deelgenomen aan de eerste sessie van een speciaal opgezette Sharepoint Users Group (SUG).

Het bijzondere aan deze middag is naar mijn idee dat het initiatief bij de “klanten” vandaan komt . De achtergrond van deze SUG is de sharepoint conferentie in Seattle van maart 2008, hier is veel enthousiasme ontstaan om als “klanten onder elkaar” te sparren over mogelijkheden, best practices en do’s and don’t rond het Sharepoint platform. De afgelopen tijd hebben veel intensief SharePoint gebruikende klanten aangegeven dat zij er behoefte aan hebben om vaker met elkaar van gedachten te wisselen. Ook vanuit Microsoft wordt dit initiatief ondersteund. Daarom hebben zij geopperd de eerste sessie te faciliteren zodat wij kennis en ervaring met collega’s kunnen uitwisselen.

Voor deze eerste SUG sessie waren mensen verantwoordelijk voor een van de grootste intranets draaiende op het SharePoint platform, uitgenodigd om een presentatie te verzorgen, namelijk die van Microsoft zelf.

<quote> “Tom Pilla, Microsoft’s General Manager for Employee Communications, and his intranet team have an interesting story to tell and are considered a best practice running a worldwide corporate intranet. Microsoft’s intranet (MSW) has been voted in Jacob Nielsens “2007 10 best intranets”.  (http://www.nngroup.com/reports/intranet/2007)”

“The Microsoft Corporation’s corporate intranet, Microsoft Web (MSW), is also an avowed showcase for its Microsoft Office SharePoint Server 2007 portal software. Showcase or not, employees won’t frequent an intranet unless it’s easy to use; offers features that interest, engage, or help them better perform their jobs; and increases their productivity. That many of the company’s more than 70,000 employees prize the intranet for its news and information, and as a guide to Microsoft’s many internal sites, bespeaks Microsoft’s success on all fronts. Bolstered by inspiring features and fluid design, MSW has cemented its reputation as a crucial information resource for employees.”

Deze demo, die bijna een show was te noemen liet echt alle mogelijkheden langskomen waar Sharepoint is in te zetten voor het opzetten van een inter- of intranet. Wat hierin ook wel duidelijk naar voren kwam is dat het eigenlijk niet uitmaakt hoe omvangrijk en verspreid die organisatie is. En dat het niet zozeer de toepassing is die zou kunnen beperken als wel de toepassingsregels die de organisatie voorschrijft bij het gebruik ervan. Bij Microsoft is er bijvoorbeeld gekozen om zo weinig mogelijk de gebruiker te “betuttelen” dus er zijn bijna geen restricties in bijv. het uploaden van foto’s of teksten die geblogd worden, het idee hierbij is dat mensen de geldende fatsoensregels in acht nemen en mensen “elkaar opvoeden”… Verder is er bij het MSW sprake van integratie van alle toepassingen die Microsoft biedt om het gebruik van Sharepoint binnen een intranet zo goed mogelijk vorm te geven en dit is zo goed gelukt dat dit intranet tot 1 van de 10 beste intranets ter wereld is verkozen.

Na de demo die naast een goed beeld van de intranettoepassing van Sharepoint een aantal (technische en functionele) vragen opriep en tevens beantwoorde, en daardoor de interactie met de groep opzocht, was er gelegenheid tot een “voorstelronde” waarbij  aanwezigen zichzelf introduceerden en aan konden geven wat zij belangrijk vinden om te bespreken in deze SUG. Deze onderwerpen zijn natuurlijk afhankelijk van de Sharepoint projecten die momenteel bij de verschillende klanten lopen en nog worden ingezet, het was dan ook niet zo verwonderlijk dat de onderwerpen zeer uiteenlopend waren. Van Zoeken (met of zonder wildcard’s en/of plug inn) tot het opzetten van teamsite’s, het gebruik van wiki’s en blog’s tot het inzetten van het record center alle facetten van Sharepoint in de breedste zin van het woord waren inzet van deze inventarisatie. De Sharepoint trajecen bij de verschillende klanten zijn natuurlijk ook allemaal verschillend van opzet en aanpak waardoor de behoefte om met elkaar te ‘sparren’  logischerwijs verklaart wordt. Wat is er fijner om als “klanten onder elkaar” lekker te brainstormen over de mogelijkheden en onmogelijkheden van een Systeem of gewoon informatie uit te wisselen waardoor net dat ene inzicht gecreëerd wordt?

Ik denk dan ook deze SUG een goed medium is voor klanten om van elkaars reilen en zeilen op de hoogte te blijven op sharepoint gebied en voor Microsoft om op een andere manier aangesloten te blijven bij de wensen en behoefte’s van de verschillende klantcategorieën om op die manier de toepassing van de Microsoft producten zo klantgericht mogelijk te kunnen inzetten.

Tijdens deze eerste sessie is nog geen onderscheid gemaakt tussen functioneel of technisch geïnteresseerden. In vervolgsessies kan hierin onderscheid gemaakt worden al naar gelang de behoefte, hoewel er ook wel iets voor te zeggen is beide “takken van sport” te blijven combineren om de discussies levend te houden..

Ik ben i.e.g. zeer enthousiast over het idee en sta absoluut open voor een vervolg…

Substitutie en wettelijke eisen aan digitalisering

Inmiddels hebben we in het Nebo project een "nieuwe uitdaging" en wel het inrichten van het RM deel van de applicatie op een dusdanige manier dat op termijn substitutie mogelijk is. Dit is nog niet zo eenvoudig. Hieronder een opsomming van zaken die met dit onderwerp te maken hebben, waarmee het pad naar substitutie op een zeker moment gelopen moet gaan worden;

Om voor substitutie in aanmerking te komen moet worden voldaan aan de beleidsregel (incl. bijlage) Download beleidsregel_substitutie_ocw_bijlage.tif van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 22 januari 2008, nr. WJZ/2008/452(8218) inzake de bevoegdheid tot het afgeven van een machtiging als bedoeld in artikel 7 van de archiefwet 1995 ten behoeve van routinematige digitalisering van archiefbescheiden (beleidsregel digitale vervanging archiefbescheiden).  Substitutie gaat in eerste instantie (wanneer de wet- en regelgeving erop wordt nageslagen) over het digitaliseren van de fysieke poststroom en de opslag daarvan, maar gaat niet over de opslag van overige (al digitale) documenten.

Het Nationaal Archief toetst substitutie onder aansturing van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen.

Wettelijke eisen aan digitalisering
De Archiefwet 1995 en het Archiefbesluit 1995 maken geen onderscheid tussen papieren of digitale archiefbescheiden. Archiefbescheiden moeten in een goede, geordende en toegankelijke staat worden gebracht en gehouden, tot het moment dat zij op grond van een vastgestelde selectielijst vernietigd kunnen worden. Dat geldt dus ook voor digitale archiefbescheiden. Als digitale archiefbescheiden voor blijvende bewaring in aanmerking komen, dan gelden er extra regels;

De Regeling geordende en toegankelijke staat archiefbescheiden bevat - naast algemene regels - speciale eisen voor het beheer van digitale bestanden.

De Regeling duurzaamheid archiefbescheiden stelt ook eisen aan de 'dragers' en aan de verpakking.

Welke versies worden als record gedeclareerd?
In de wetgeving zien we daar niets van terug.
Een bevraagde DIV deskundige van SZW wist te vertellen dat de Erfgoedinspectie voorstander is van het bewaren van alle versies. Gedacht wordt dat het een verantwoordelijkheid moet zijn van de steller van de stukken: welke versies zijn belangrijk genoeg voor de reconstructie?

Zelf denken wij dat dit erg subjectief is. Als we binnen IWI ervoor kunnen zorgen dat "majorversies" bewaard blijven, doen we het ons inziens goed.

Documentair structuurplan
De ‘regeling geordende en toegankelijke staat archiefbescheiden’ geeft in artikel 3 aan dat de zorgdrager er voor zorgt dat de onder hem ressorterende overheidsorganen beschikken over een actueel, compleet en logisch samenhangend overzicht, geordend overeenkomstig het ten tijde van de vorming daarvoor geldende documentair structuurplan.

De definitie uit de regeling luidt als volgt:
Artikel 1 lid g:
Een plan waarin is vastgelegd de wijze waarop de toegankelijkheid van archiefbescheiden is georganiseerd en de wijze waarop archiefbescheiden zijn ingedeeld en gerangschikt.

Documentair structuurplan IWI
In het DSP IWI is nadrukkelijk gesteld dat het fysiek archief leidend is v.w.b. de Archiefwetgeving. In het DSP is dan ook geen rekening gehouden met substitutie (op termijn). Het DSP (incl. de classificaties (B/V + termijnen) voldoet aan de definitie hierboven. Het DSP IWI is echter meer en bedoeld als een soort handboek en gaat ook in op verantwoordelijkheden en taken en uitvoeringsaspecten als werkinstructies etc.

Het DSP van IWI zal n.a.v. van bovenstaande dan ook herzien moeten worden om aan de gestelde eisen te kunnen voldoen.

Al met al dus best nog wel een lastige klus om na te gaan aan welke regels er voldaan moet worden wanneer het gaat om een digitale archiefvoering als je voor substitutie in aanmerking wil komen. Door navraag te doen bij diverse deskundigen, wetteksten erop na te slaan en aansluiting te zoeken bij het Nationaal archief proberen wij de eisen die gesteld worden aan een gesubstitueerd digitaal archief helder te krijgen om op die manier onze RM oplossing erop te kunnen laten aansluiten.

Inmiddels hebben we wel besloten dat we op basis van de kennis die we op dit moment hebben van substitutie en de beschikbare wet- en regelgeving die daaraan ten grondslag ligt, ervoor te kiezen het Record Center van Sharepoint in te zetten als basis voor de archiefinrichting waar in een later stadium substitutie op aangevraagd zal gaan worden. Wij menen hiermee de basis voor een toekomstvaste oplossing te leggen wanneer het gaat om het voeren van een digitaal archief wat het fysieke archief op termijn blijvend kan vervangen cq opheffen.

NEN 2082

Om aan Record Management te voldoen heeft Microsoft natuurlijk het DoD 5015.2 Record Management Pack gemaakt. Inmiddels is er ook een nieuwe Nederlandse Norm, de NEN 2082 norm. De Norm heeft als doel een minimale verzameling te bieden aan functionele eisen voor informatie- en archiefmanagement aan programmatuur, die organisaties kunnen gebruiken voor aanbesteding van bouw, aanschaf of vervanging van applicaties. Daarnaast zal de norm als basis gebruikt worden voor het auditen en certificeren van programmatuur.

Inmiddels heeft Microsoft aangekondigd met MOSS 2007 daaraan te gaan voldoen. In de komende weken zullen wij de analyse doen op functiepunt niveau.

Document Management & MOSS Server Sizing

Regelmatig krijgen we de vraag hoeveel documenten nu in SharePoint 2007 kunnen worden opgeslagen. Met name bij grotere Document Management / Content Management oplossingen komt dit natuurlijk ter sprake. Microsoft heeft hiervoor een heel mooi staatje gemaakt.

Site object	Guidelines for acceptable performance	Notes	Scope of impact when performance degrades
Site collection	50,000 per content database	Total farm throughput degrades as the number of site collections increases.	Farm
Site collection	150,000 per Web application	This limit is theoretical, and is dependent largely upon: Performance of the database server on which the configuration database resides. Performance of the Web servers in the farm. Network bandwidth between the Web servers and the database server. This is not a hard limit, and assumes a single database server. Your environment may not be able to host this many site collections per Web application. Distributing content databases across additional database servers can increase the effective limit of the number of site collections per Web application. You should perform testing to determine the actual effective limit in your environment.	Farm
Top level site	125 per Site Collection	Het aantal sites dat op het hoogste niveau kan worden aangemaakt (dus direct onder een site). Deze regel is extra toegevoegd en staat niet in het overzicht van Microsoft.	Site collection
Web site	250,000 per site collection	You can create a very large total number of Web sites by nesting the subsites. For example, 100 sites, each with 1000 subsites, is 100,000 Web sites. The maximum recommended number of sites and subsites is 125 sites with 2,000 subsites each, for a total of 250,000 sites.	Site collection
Subsite	2,000 per Web site	The interface for enumerating subsites of a given Web site does not perform well as the number of subsites surpasses 2,000.	Site view
Document	5 million per library	You can create very large document libraries by nesting folders, using standard views and site hierarchy. This value may vary depending on how documents and folders are organized, and by the type and size of documents stored.	Library
Item	2,000 per view	Testing indicates a reduction in performance beyond two thousand items. Using indexing on a flat folder view can improve performance.	List view
Document file size	50MB (2GB max*)	File save performance is proportional to the size of the file. The default maximum is 50 MB. This maximum is enforced by the system, but you can change it to any value up to 2 GB.	Library, file save performance
List	2,000 per Web site	Testing indicates a reduction in list view performance beyond two thousand entries. For more information about large lists, see White paper: Working with large lists in Office SharePoint Server 2007.	List view
Field type	256 per list	This is not a hard limit, but you might experience list view performance degradation as the number of field types in a list increases.	List view
Column	2,000 per document library 4,096 per list	This is not a hard limit, but you might experience library and list view performance degradation as the number of columns in a document library or list increases.	Library and list view
Web Part	50 per page	This figure is an estimate based on simple Web Parts. The complexity of the Web Parts dictates how many Web Parts can be used on a page before performance is affected.	Page
Managed path	20 per Web application	20 managed paths is a soft limit. Managed paths are cached on the Web server, and CPU resources are used to process incoming requests against the managed path list. You should test for performance before exceeding 20 managed paths in a single Web application.	Web application

http://technet.microsoft.com/en-us/library/cc262787.aspx

Documenten scannen en naar MOSS verplaatsen

Een onderdeel van Nebo is het verwerken van papieren informatiestromen. De meeste scanners hebben de mogelijkheid om documenten te scannen en om te zetten in PDF of TIFF. Het daadwerkelijke OCR proces (ofwel verwerken van een plaatje naar leesbare of herkenbare tekst) is echter compleet wat anders. Daarnaast dient het document natuurlijk nog gemetadateerd te worden en naar Sharepoint verplaatst te worden.

Voor Nebo is en scanner aanwezig. Het proces na het scannen van een document dient echter volledig vormgegeven te worden.

Na online vergelijkend warenonderzoek gedaan te hebben is gekozen voor Orion ScanIT Sharepoint. Dit is een product bedoeld voor lage scanvolumes, waarbij een document wordt gescanned en direct wordt verwerk. Nadat een document gescanned is, wordt het direct naar Sharepoint verplaatst. Met Orion ScanIT wordt niet op inhoud gecontroleerd. Iemand zal dus handmatig moeten controleren of de documenten bijvoorbeeld juist verwerkt zijn. De kosten van deze oplossing zijn 3.100 tot 7.000 euro (afhankelijk van de scanner).

Een extra uitbreiding kan verkregen worden in de vorm van het product Xerver. Dit product is ook van MagSoft en kan als extra module worden aangeschaft. Hierbij kan bijvoorbeeld gedacht worden aan grote volumes brieven, waarbij automatisch gecontroleerd moet worden of het OCR proces ook daadwerkelijk goed is verlopen. Zo wordt bijvoorbeeld gecontroleerd of in de postcode 2812 XP de 8 niet per ongeluk is omgezet naar een B. De prijzen van deze oplossing zijn echter ook een stuk meer: http://www.magsoft.nl/producten/orion/xerver/prijzen.htm

Indien je beschikt over een scanner die direct scans omzet naar readable PDF bestaat er echter ook nog een andere mogelijkheid. In een dergelijk geval kun je 2 scenario's volgen:

• Je laat de gescande (en geOCRde) documenten mailen naar een Sharepoint Document Library
• Je koppelt een document library aan het filesystem of schrijft er rechtstreeks documenten naar weg als ware het een fileshare.

In dit geval (de scanner OCRed niet) gaan deze twee scenario's hoe dan ook niet op.

Het lage aantal te verwerken papieren documenten die op dit moment binnen Nebo verwerkt worden, leidt ertoe dat wij ervoor kiezen Orion ScanIT in te zetten en Xerver niet te gebruiken.

De oplossing van MagSoft is overigens niet de enige onderzochte oplossing. Ook is gekeken naar SearchExpress (http://www.searchexpress.com/sharepoint.htm) en Scanning Enabler (http://www.darkblueduck.com/products/ScanningEnablerWSS.aspx). Uiteindelijk zijn deze om verschillende redenen afgevallen.

Nebo na de vakantie

In drie weken vakantie kan er een hoop gebeuren...

Waar we voor de vakantie met het Nebo team nog intensief aan de slag waren met het communiceren over Nebo binnen de organisatie en medewerkers ervan bewust te maken dat Nebo meer is dan "alleen maar" het vervangen van het huidige DIV systeem. Namelijk een nieuwe manier van (samen)werken en kennisdelen die zeker een positieve weerslag zal gaan hebben binnen de IWI organisatie. Staan we momenteel aan de vooravond van het daadwerkelijk "bouwen" van Nebo...

De afgelopen drie weken is er hard gewerkt om versie 0.9 van het functioneel ontwerp (FO) gereed te krijgen het technisch ontwerp (TO) in de steigers te zetten, en de ontwikkel/test omgeving "up and running" te krijgen. Het resultaat mag er dan ook zijn.

De vakantie periode is vooral gebruikt om het FO uit te werken. Hiervoor zijn verschillende sessies met mensen van Wortell en IWI gehouden. Dit heeft uiteindelijk geresulteerd in een versie die op 5 augustus jl. besproken is met de opdrachtgever. En door deze op bijna alle punten is geaccordeerd. Inmiddels  is het FO, op het archiefproces na, gereed voor besluitvorming door de stuurgroep.

Ten aanzien van het archiefproces is besloten dit voorlopig aan te houden, omdat eerst nader onderzocht moet worden of het wenselijk is voor de verlangde functionaliteit het Sharepoint onderdeel “record center” in te zetten. Met deze oplossing is in de praktijk nog niet veel ervaring, maar zou de Nebo-oplossing in het licht van de Archiefwet en de eisen vanuit het nationaal Archief wel op een hoger niveau kunnen tillen.

Verder is gesproken met de interaction designer (http://www.unitid.nl) over de wijze waarop het voor gebruikers eenvoudig en aantrekkelijk gemaakt kan worden met Nebo om te gaan. Belangrijk is hierbij dat gekozen is voor een intuïtieve insteek die niet ver af staat van de manier van werken die de IWI medewerkers op dit moment gewend zijn. Sharepoint is natuurlijk een Microsoft product evenals Windows en Office waar inmiddels iedereen bij IWI aan gewoon is geraakt. Met de opbouw van de schermen in Nebo en de layout is rekening gehouden met het IWI intranet en de IWI huisstijl.

Onderstaand een afbeelding van het scherm wat de gebruiker bij aanloggen in Nebo ziet; 

 

In de basisopzet is gekozen voor een gepersonaliseerde startpagina per gebruiker.

Deze “eigen homepage” is opgebouwd als een soort dashboard waarop de gebruiker alle zaken waar hij/zij tijdens de werkdag beschikking over moet hebben om zijn werk zo efficiënt en prettig mogelijk te kunnen uitvoeren binnen handbereik heeft. Taken, projecten, dossiers, de afdelingsomgeving, persoonlijke links alles is met een muisklik te benaderen. Ook de integratie van Office, met name Outlook en de (word)sjablonen draagt hier een steentje aan bij.

Doordat er vanuit één centrale plaats gewerkt kan worden en de basisstructuur simpel en eenduidig is gehouden, geeft dit rust binnen de hectiek die het werken binnen een dynamische omgeving als IWI waar kennis delen en samenwerken binnen projecten de core business is, met zich meebrengt.

De interaction designer is er zeker in geslaagd om alle gevraagde componenen in één scherm bijeen te brengen zonder dat de rustgevende factor uit het oog verloren is. Wij zijn als Nebo team dan ook enorm blij met het resultaat dat de inzet van de interaction designer heeft opgeleverd. Wij denken in ieder geval dat het heel belangrijk is dat er bij het ontwikkelen van een oplossing die de hele organisatie raakt nagedacht moet worden over de beleving van de gebruikers. Alles staat of valt namelijk met de acceptatie van de mensen die met het systeem moeten werken. En een prettig ogend en werkende oplossing zal hier voor een groot deel aan bijdragen

.

Vrijwel alle IWI medewerkers en het management hebben inmiddels tijdens de PoC en demo sessies, kennis kunnen maken met het concept Nebo en de nieuwe manier van werken. De reacties zijn overwegend positief te noemen.

We hebben er als team dan ook alle vertrouwen in dat we een prima oplossing neerzetten dat precies doet wat we “beloofd” hebben en waar alle medewerkers binnen IWI meer dan tevreden mee zullen zijn.

SharePoint Record Management Demo

Wil je een korte demo hebben van wat Record Management in MOSS nu precies is en kan, bekijk dan even de volgende demo: http://www.microsoft.com/downloads/details.aspx?FamilyID=8e1a07e8-f56f-4b55-aa25-9642d305257e&DisplayLang=en De demo is alleen in het Engels beschikbaar, moet geïnstalleerd worden en geeft slechts een beperkt beeld. Hij is toch leuk voor iedereen die een algemeen beeld wil krijgen van Record Management en SharePoint.

Sharepoint en ODF

Binnen Sharepoint kan elk document geplaatst worden wat je maar wil. Standaard worden een aantal documenttypen geblokkeerd, maar nadat je die blokkade hebt opgeheven kunnen zelfs bijvoorbeeld exe bestanden binnen een Sharepoint omgeving opgeslagen worden.

Er is geen blokkade voor het zogenaamde OpenDocument Format (ODF). Het OpenDocument Format is een bestandsformaat / systeem voor documenten zoals Word Processor documenten, spreadsheets en ga zo maar door. Binnen Sharepoint kunnen ODF bestanden worden opgeslagen en direct (door erop te klikken)worden geopend mits je over een applicatie beschikt die het ODF formaat kan lezen.

Wel zijn er enkele beperkingen die je jezelf moet realiseren bij het gebruik van MOSS 2007 in combinatie met ODF:

1. Om ODF documenten te kunnen doorzoeken moet je gebruik maken van een zogenaamde iFilter. Deze moet eenmalig op de MOSS server geïnstalleerd worden.
2. Microsoft Word en Microsoft Excel documenten kunnen met ingebouwde viewers zonder dat je de applicaties hebt geïnstalleerd bekeken worden indien ze zijn opgeslagen in Sharepoint.
3. Er is geen standaard converter voor ODF documenten opgenomen. M.a.w. is het niet mogelijk om bijvoorbeeld ODF documenten automatisch naar HTML te laten converteren zoals dat wel mogelijk is met bijvoorbeeld Word documenten.
4. Het is niet standaard mogelijk ODF document als template voor een documentenbibliotheek te kiezen. Dit kan wel maar vereist de nodige aanpassingen.

Microsoft heeft een hele lange tijd het gebruik van het OpenDocument Format (ODF) bestreden. Hiervoor hebben zij meerdere redenen aangedragen. De meest belangrijke is altijd geweest dat het OpenDocument Format te weinig flexibiliteit heeft. Als alternatief heeft Microsoft het Office Open XML gestimuleerd. Microsoft heeft aangekondigd vanaf Service Pack 2 van Office 2007 de ODF standaard in te zullen bouwen. Voor hoeverre Sharepoint zal worden aangepast is nog onduidelijk.

Week 4: FO 0.9 af

Deze week is hard gewerkt aan het Functioneel Ontwerp. Dit nadert het niveau van af. Inmiddels zitten we op versie 0.9. Deze versie zal volgende week ook gepresenteerd worden aan iedereen die niet met vakantie is.

De initiële ideeën zijn doorgezet. Dit betekend dat intensief gewerkt wordt met verschillende management modulen die aan en uit gezet kunnen worden. Deze management modulen werken onafhankelijk van elkaar en voorzien de omgeving van specifieke functies.

Er is uitgezocht op welke wijze MOSS kan voldoen aan de door de Nederlandse overheid gestelde webrichtlijnen. Tevens is verder onderzoek gedaan naar de mogelijkheid om Open Document Format documenten te kunnen opnemen en indexeren. In een andere post zal ik daar nog het een en ander over vertellen.

Inmiddels zijn de ontwikkelaars begonnen met de eerste voorbereidingen. Naast het inlezen in het FO zijn ter voorbereiding op het TO enkele voorbereidingen gedaan in de vorm van het uitzoeken hoe de meest complexe componenten binnen de omgeving uitgevoerd kunnen worden. Hier zullen we in een later stadium verder over berichtten.

Voor diegenen die op vakantie zijn: Geniet er nog even van deze en (voor sommigen) volgende week!